گرگ در لباس میش

بدافزار چگونه کاربران و آنتی ویروس را فریب می‌دهد

اخبار داغ فناوری اطلاعات و امنیت شبکه

از ترفندهایی که توزیع‌کنندگان بدافزار جهت آلوده‌کردن سیستم‌ها استفاده می‌کنند، فریب دادن قربانیان به دانلود و اجرای فایل‌های مخرب است که این مقاله به بررسی آنها می‌پردازد.

برخی از این ترفندها شامل مخفی کردن فایل‌های اجرایی بدافزار در قالب برنامه‌های کاربردی متداول، امضای آن‌ها با گواهی‌نامه‌های معتبر یا حتی هک نمودن سایت‌های قابل اعتماد جهت سوءاستفاده و بکارگیری از آنها به عنوان نقاط توزیع فایل‌های مخرب می‌باشد.

به گزارش سایت پویش و تحلیل بدافزار VirusTotal، برخی از این ترفندها در مقیاسی بسیار بزرگتر از آنچه در ابتدا تصور می‌شد اتفاق می‌افتند. سایت VirusTotal هر فایل ارسالی از سوی کاربران را در اکثر ضدویروس‌های مطرح بررسی کرده و گزارش شناسایی یا عدم شناسایی آن‌ها را در اختیار کاربر قرار می‌دهد.

سایت VirusTotal، گزارشی را در بازه زمانی ۱۲ دی ۱۳۹۹ تا ۱۰ تیر ۱۴۰۱ بر اساس دو میلیون فایل ارسالی از سوی کاربران در روز، گردآوری نموده و روند نحوه توزیع بدافزار را نشان می‌دهد.

بهره‌جویی از دامنه‌های معتبر

توزیع بدافزار از طریق ‌سایت‌های معتبر، محبوب و با رتبه بالا به مهاجمان این امکان را می‌دهد تا فهرست‌های مسدود شده مبتنی بر IP را دور بزنند و همواره در دسترس باشند و سطح اعتماد بیشتری را جلب کنند.

سایت VirusTotal، بر اساس فهرست هزار سایت محبوب و برتر (Alexa top 1000 websites) و از میان ۱۰۱ دامنه متعلق به این سایت‌ها، ۲.۵ میلیون فایل مشکوک دانلود شده را شناسایی کرد. قابل‌توجه‌ترین موردی که از آن بیشترین سوءاستفاده صورت گرفته، Discord است که به کانون توزیع بدافزار تبدیل شده است. پس از آن سرویس‌دهنده میزبانی کننده سرورها و خدمات ابری Squarespace و Amazon در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

استفاده از گواهی‌‌نامه‌های معتبر سرقت شده

امضای نمونه‌های بدافزاری با گواهی‌نامه‌های معتبر سرقت شده، روشی دیگر جهت فرار از تشخیص توسط ضدویروس‌ها و هشدارهای صادر شده از سوی راهکارهای امنیتی است.

در میان تمام نمونه‌های مخرب آپلود شده در VirusTotal در بازه زمانی مذکور، بیش از یک میلیون مورد امضاء شده و ۸۷٪ از آنها از یک گواهی‌نامه‌ معتبر استفاده کرده‌اند. گواهی‌نامه‌های رایج بکارگرفته شده در امضای نمونه‌های مخرب ارسال شده به سایت مذکور عبارتند از Sectigo ،DigiCert ،USERTrust و Sage South Africa.

مخفی شدن در قالب نرم‌افزارهای معتبر و محبوب

مخفی کردن یک بدافزار قابل اجرا در قالب یک برنامه‌کاربردی معتبر و محبوب در سال ۲۰۲۲ روند صعودی داشته است.

قربانیان با تصور اینکه برنامه‌های مورد نیاز خود را دریافت می‌کنند، این فایل‌ها را دانلود کرده، اما با اجرای فایل‌های نصب‌کننده نرم‌افزار، سیستم‌های خود را به بدافزار آلوده می‌کنند. برنامه‌های کاربردی که مهاجمان بیشترین سوءاستفاده را از آنها کرده‌اند اغلب دارای نشان (Icon) مربوط به محصولات Skype ،VLC ، Adobe Acrobat و ۷zip می‌باشند.

برنامه محبوب بهینه‌سازی Windows به نام CCleaner که اخیراً در کارزاری مورد بهره‌جویی قرار گرفته نیز یکی از گزینه‌های محبوب هکرها است و نسبتاً آلودگی و توزیع فوق العاده بالایی را به دنبال داشته است.

مهاجمان در کارزار مذکور از تکنیک‌های موسوم به Black Hat SEO پیروی کردند تا ‌سایت‌های بکارگرفته شده جهت توزیع بدافزار خود را در نتایج جستجوی Google در رتبه‌بندی بالایی قرار دهند و به این ترتیب افراد بیشتری فریب خورده و فایل‌های اجرایی مخرب را دانلود کنند.

فریب کاربران از طریق فایل‌های نصب معتبر

در نهایت، ترفند دیگر پنهان کردن بدافزار در فایل‌های نصب برنامه‌های معتبر و اجرای پروسه هک در پس‌زمینه (Background) در حالی که برنامه‌های واقعی در پیش‌زمینه (Foreground) در حال اجرا هستند، می‌باشد. این تکنیک ضمن فریب قربانیان منجر به بی‌اثر شدن برخی موتورهای ضدویروس که ساختار و محتوای فایل‌های اجرایی را بررسی نمی‌کنند، می‌شود.

بر اساس آمار VirusTotal، به نظر می‌رسد که این روش امسال نیز در حال افزایش است و از Google Chrome ،Malwarebytes ،Windows Updates ،Zoom ، Brave ،Firefox ،ProtonVPN و Telegram به عنوان طعمه استفاده می‌کنند.

چگونه ایمن بمانیم؟

هنگامی که به دنبال دانلود نرم‌افزار هستید، یا از فروشگاه موجود در سیستم‌عامل خود استفاده کنید یا آن را از صفحه دانلود رسمی برنامه، دریافت نمایید. همچنین، مراقب تبلیغاتی که در نتایج جستجو ممکن است رتبه بالاتری داشته باشند، باشید زیرا سایت‌ها به راحتی توسط مهاجمان قابل جعل هستند و کاملاً شبیه سایت‌های معتبر به نظر می‌رسند.

پس از دانلود یک فایل نصب‌کننده نرم‌افزار، همیشه قبل از اجرای فایل، یک پویش ضدویروس بر روی آن انجام دهید تا مطمئن شوید که حاوی بدافزار نیستند. در نهایت، از بکارگیری نسخه‌های کرک شده، نرم‌افزارهای قفل شکسته و غیرمجاز خودداری کنید زیرا معمولاً منجر به انتقال بدافزار می‌شوند.

 

بیشتر بخوانید

هشدار افتا درباره بدافزار چاپلین

بدافزار جدیدی با نام چاپلین، به تازگی در زیرساخت‌های حیاتی، فعال شده که عامل وقوع حادثه سایبری و اختلالات اخیر بوده است.

به گزارش مرکز مدیریت راهبردی افتا ، بدافزار چاپلین (Chaplin)، به‌تازگی در زیرساخت‌های حیاتی، فعال شده که عامل وقوع حادثه سایبری و اختلالات اخیر بوده است. مرکز مدیریت راهبردی افتا اعلام کرد اجرای دستورات مخرب در CMD، تغییر تنظیمات امنیتی، تزریق به پردازه‌های معتبر ویندوز و تخریب، MBR سیستم از جمله قابلیت‌های این بدافزار است. دیگر ویژگی حایز اهمیت در بدافزار چاپلین، قابلیت خود انتشاری به شبکه‌های صنعتی است؛ بنابراین در صورتی‌که مجزاسازی شبکه IT از شبکه‌های صنعتی انجام نگرفته باشد، فعالیت مخرب‌گونه این بدافزار به شبکه صنعتی نیز سرایت و سامانه‌های کنترلی را در این شبکه‌ها، دچار اختلال می‌کند.

بدافزارچاپلین که توسعه آن از اوایل امسال آغاز شده است، از خانواده تروجان‌ها محسوب می‌شود. عدم تفکیک شبکه حیاتی از اینترنت (به خصوص شبکه IT از OT)، استفاده از نام کاربری و رمز عبور پیش‌فرض یا ساده و همچنین استفاده از نرم‌افزارهای آسیب‌پذیر (به‌خصوص در لبه اینترنت)، عواملی هستند که در پیشبرد اهداف طراحان بدافزار، نفوذ مهاجمان سایبری به زیرساخت‌های صنعتی و گسترش دامنه آلودگی نقش داشته‌اند.

این بدافزار، برای انتقال اطلاعات و ارتباط با خارج از شبکه سازمان، ترافیک غیرمتداول ICMP تولید می‌کند. با توجه به تمرکز حمله اخیر روی زیرساخت‌های صنعتی، ضروری است متولیان و مسئولان IT زیرساخت‌ها، شبکه‌های فناوری اطلاعات را از صنعتی جداسازی فیزیکی و اتصال غیرضروری سرویس‌ها را با اینترنت لغو کنند.

کارشناسان امنیت سایبری مرکز مدیریت رابردی افتا می‌گویند: لغو دسترسی‌های از راه دور (تا اطلاع ثانوی)، غیرفعال‌سازی حساب‌های کاربری غیرضروری و فعال‌سازی یا تغییر رمز عبور پیکربندی برای تمام PLCها و عدم استفاده از حافظه‌های جانبی USB از دیگر اقدامات مقابله با نفوذ و فعالیت بدافزارها و باج‌افزارهاست. مرکز مدیریت راهبردی افتا از متخصصان، کارشناسان و مدیران حوزه IT دستگاه‌ها و سازمان‌های دارای زیرساخت و شبکه‌های صنعتی سازمان‌ها خواسته است تا با مراجعه به این لینک با شاخص‌های آلودگی بدافزار Chaplin که تا کنون شناسایی شده‌اند و نحوه کارکرد سیستم‌های تشخیص نفوذ (IDS) این بدافزار، آشنا شوند.

مرکز ملی فضای مجازی، نیز روز گذشته اعلام کرد بخشی از سیستم های فناوری اطلاعات فولاد کشور مورد حمله سایبری دشمنان خارجی قرار گرفت و به تبع آن بخش‌هایی از فولاد هرمزگان و خوزستان نیز دچار اختلال در تولید شد که به سرعت سیستم‌های امنیتی نسبت به مهار و دفع آثار حمله سایبری مذکور اقدام کردند. مرکز ملی همچنین هرگونه اخبار در مورد حمله سایر مراکز را تکذیب کرد.

بیشتر بخوانید